Thú tội

Thưa ông, tôi là một kẻ hèn, vì sau đó tôi đã xin từ chức một cách êm thắm, không nêu một lý do nào. Tôi đi du lịch. Than ôi! Sự quên lãng đâu có nằm trên đường thiên lý. Làm điều gì để chuộc lại cái lỗi lầm ko cách gì sửa được do chính mình gây ra đó, là khát vọng độc nhất của đời tôi. Nhưng anh ta là một gã lang thang, không gia đình, không bè bạn. Tôi phải làm sao??? 
***

Lúc đầu, tôi ko thể nhìn thấy gì, ngoại trừ ngọn đèn che bởi một cái chao thấp lè tè, rồi tôi nhận ra trên tường cái bóng bất động của một thân hình đang nằm, dài ngoằng, ốm nhom, và một khuôn mặt gầy guộc.
Mùi éther thoang thoảng quanh tôi. Tiếng mưa rơi trên mái nhà lợp đá đen, tiếng gió hú buồn thảm trong cái ống khói rỗng, làm sự tĩnh lặng trong căn phòng nhuốm màu chết chóc.
Bà lão nghiêng mình trên một vật, mà đến lúc này tôi mới nhận ra là một cái giường, nhỏ nhẹ nói:" Thưa ông, quý ông mà ông mời đã tới rồi đây".
Cái bóng trỗi dậy, và một giọng yếu ớt lên tiếng:
"Tốt lắm... bà cứ để mặc chúng tôi".
Khi bà lão ra và đóng cửa lại, giọng nói lại tiếp tục:
- Xin ông lại gần đây. Vì tôi gần như bị mù rồi, lại thêm có tiếng gì nó cứ ù ù trong tại, làm tôi nghe khó khăn quá... Đây, lại sát bên tôi. Chắc có cái ghế đấy. Thưa ông, mong ông tha lỗi, vì đã làm phiền ông tới tận nơi này, nhưng quả tình tôi có điều rất hệ trọng thưa cùng ông.
Đôi mắt trên khuôn mặt hốc hác hướng về tôi, mở lớn, trừng trừng. Rồi ông ta ngập ngừng, run run hỏi:
- Nhưng trước hết, xin hỏi ông có phải là ngài Gernou, thủ lĩnh luật sư đòan ko?.- Vâng, chính tôi.
Ông ta thở một hơi dài thảm não.
- Vậy là sau cùng, tôi được nói những lời thú tội. Thưa ông, trong thư mời ông, tôi đã ký tên là Perrier, đó ko phải là tên thật của tôi. Nếu tử thần – mà tử thần đang cận kề tôi đây- không thay đổi diện mạo tôi, chắc chắn ông cũng ko thể nhận ra tôi. Nhưng điều đó chẳng hề gì.
Nhiều, rất nhiều năm trước đây, tôi đã từng là một viên biện lý. Tôi đã là một trong những con người, mà thiên hạ từng cho là có một tương lai xán lạn... Và tôi đã từng quyết định phải tiến tới một tương lai xán lạn. Tôi chỉ cần có dịp để chứng tỏ khả năng của mình.
Thế rồi một vụ án đại hình đã cho tôi cơ hội đó. Chuyện xảy ra tại một tỉnh nhỏ, không gây nhiều chú ý ở Paris, nhưng nơi tỉnh nhỏ này, vụ án đã tạo nên một sự quan tâm cuồng nhiệt.
Riêng tôi, khi nghe đọc bản cáo trạng, tôi cảm thấy ngay đây là một cuộc đấu gay go, đầy thú vị. Chứng cứ chống lại tội nhân đầy tính nghiêm trọng, nhưng lại thiếu yếu tố xác thực. Điều đó thường dẫn tới lời tự thú nhằm gây nên những du hoặc.
Tội nhân đã bảo vệ mình quyết liệt. Một cảm giác nghi ngờ sự có tội của anh ta, gần như cảm tình, tràn ngập những người có mặt trong phiên toà, mà ông biết sức mạnh của cái cảm giác đó ảnh hưởng ghê gớm như thế nào rồi chứ.
Nhưng cái ảnh hưởng đó ko gây xúc động nổi một vị quan toà, là tôi. Tôi đã trưng ra những sự thật hiển nhiên, tạo thành một chuỗi chứng cứ minh bạch, mạnh mẽ để chống lại những lới chối tội của anh ta. Tôi vạch trần cuộc đời của phạm nhân, những sơ hở, những lỗi lầm trong lời chối tội.
Tôi cung cấp cho bồi thẩm đoàn một hình ảnh sống động, rõ ràng của vụ án, và như một con chó săn làm hướng đạo cho toán thợ săn bắt con mồi, tôi chấm dứt bằng sự khẳng định bị cáo là kẻ có tội. Luật sư biện hộ đáp lại những lập luận của tôi, đã tranh cãi rất hùng hồn để chống lại. Nhưng vô ích. Tôi đã đòi được cái đầu của tội nhân, và tôi đã thắng.

Niềm hãnh diện vì tài hùng biện của mình đã đánh tan chút cảm tình của tôi, nếu có, dành cho phạm nhân. Vì bản án ko chỉ là một chiến thắng của luật pháp, mà còn là một thành công lớn của cá nhân tôi.
Tôi gặp lại anh ta, buổi sáng thi hành án. Tôi tới nhìn họ đánh thức anh ta, sửa soạn đưa anh ta ra đoạn đầu đài, và, trong lúc tôi nhìn vào khuôn mặt khó hiểu của anh ta, thình lình một nỗi thống khổ tràn ngập tôi. Từng chi tiết của cái giờ khắc khốn nạn đó vẫn còn tươi rói trong trí nhớ tôi.
Anh ta ko hề tỏ một chút chống đối khi người ta cột tay, còng chân anh ta lại. Tôi ko dám nhìn anh ta, vì tôi cảm thấy đôi mắt anh ta gắn lấy tôi với một sự trầm tĩnh phi phàm. Khi bước ra cổng nhà tù, đối diện với máy chém, anh ta kêu lên hai lần:"Tôi vô tội".
Và cái đám đông chờ đợi, sửa soạn la ó phản đối, thoắt câm lặng. Rồi anh ta quay lại tôi mà bảo:"Hãy nhìn tôi chết, điều đó cũng đáng công lao ông lắm đó"...Anh ta ôm hôn vị linh mục và viên luật sư đã biện hộ cho anh ta.
Rồi, ko cần ai giúp, anh ta ngả người lên tấm ván, ko hề nao núng